Nederlands - 15 t/m 19 jaar

TIP De tolk van Java - Birney, AlfredNiveau 3

TIP De tolk van Java

Auteur:Birney, Alfred
Jaar uitgave:2016
Uitgeverij:De Geus
Plaats:Breda
Aantal pagina's:541
Genre:autobiografisch proza, oorlogsroman, psychologische roman
Tags:familie, geweld, historische gebeurtenissen, jaren ‘40, Nederlands-Indië, oorlogservaringen, psychische aandoeningen, vader-zoonrelatie, WO 2, goed en kwaad
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Ook als e-book en op Daisy-rom.
In 2017 bekroond met de Libris Literatuurprijs en de Henriëtte Roland Holstprijs, en genomineerd voor de (Vlaamse) Fintro Literatuurprijs.

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 14 oktober 2017.

 

Over de auteur

Alfred Birney (1951) is de zoon van een Nederlandse moeder en een Nederlands-Indische vader. Hij groeide op in Den Haag. Op zijn dertiende werd hij, samen met zijn broers en zussen, uit huis geplaatst vanwege het geweld dat de vader tegen de kinderen en de moeder gebruikte. Tot zijn achttiende verbleef Birney in verschillende internaten. Hij begon met schrijven, maar gooide het meeste van wat hij schreef weer weg en werd gitaarleraar. Toen zijn linkerhand onherstelbaar beschadigd raakte, heeft hij zich volledig op het schrijven toegelegd. Hij heeft een groot aan romans en verhalenbundels op zijn naam staan, maar brak pas door bij het grote publiek met de autobiografische roman De tolk van Java. Het boek gaat ook in Indonesië verschijnen.

Inhoud

Voor een Helmondse schoenmakersdochter, een Indische voormalige oorlogstolk en hun zoon – de verteller – bestaat er geen heden. Er is alleen een belast verleden: de jeugd van de moeder tijdens de Tweede Wereldoorlog in Brabant; de jeugd van de vader, die na de oorlog van Oost-Java naar Nederland vlucht; en de jeugd van de verteller die, geterroriseerd door zijn paranoïde vader, zijn tienerjaren op een internaat doorbrengt. Jarenlang zal hij zijn ouders achtervolgen met vragen over de oorlog, die ook hij als een zware last met zich meedraagt. Hun verhalen zijn spannend, hilarisch, gruwelijk, treurig en rauw. Hun onderlinge verhouding is afwijkend: ze zijn eerder tot elkaar veroordeeld dan dat ze een liefhebbende band hebben, met de herinnering als hun gezamenlijke vijand.
Bron: flaptekst

Leesaanwijzingen

De roman bevat extreem gewelddadige gebeurtenissen die weinig subtiel beschreven worden. Daar moet je tegen kunnen.
De structuur van het boek kan in het begin een beetje verwarrend zijn. De ik-persoon Alan vertelt afwisselend over het heden en het verleden. Daarnaast bestaat een aantal hoofdstukken uit de memoires van zijn vader. Deze beschrijft zijn jeugd in Nederlands-Indië voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog en de politionele acties die daarop volgen. Als je dit weet en goed op blijft letten, hoeft dat geen groot probleem te zijn.
Ten slotte is de politieke en militaire situatie in Nederlands-Indië tijdens en na de Tweede Wereldoorlog tamelijk ingewikkeld. In grote lijnen is het goed te volgen, maar als je precies wilt begrijpen hoe het zit, kun je bronnen zoals wikipedia.org raadplegen.

Om over na te denken

Hoe bepaal je wat ‘goed’ en wat ‘fout’ is? Wordt dat bepaald door wat je doet of door het doel dat je daarmee wilt bereiken? Mag je extreem geweld gebruiken als (je denkt dat) dat voor de goede zaak is? In hoeverre ben je zelf, en kun je anderen verantwoordelijk houden voor hun daden?

Waardering

Er staan nog geen verslagen van leerlingen van De tolk van Java op scholieren.com.

'Morele kwesties zoals verraad en loyaliteit, die in dit deel van de roman een belangrijke rol spelen, worden versterkt door de gejaagde, meeslepende documentaire stijl. Die stijl is zo trefzeker, dat de lezer het er vaak benauwd van krijgt en zich bijna medeplichtig voelt aan de beschreven wreedheden.'
Juryrapport Libris Literatuurprijs 2017

'Vanaf de allereerste zin, die meer dan een pagina lang aanhoudt in een koortsachtig tempo, grijpt de autobiografische roman De tolk van Java door Alfred Birney de lezer bij de strot. In een woedende eruptie balt een zoon het gewelddadige leven van zijn gehate vader in Nederlands-Indië samen, van de wreedheden tijdens de Japanse bezetting tot de "politionele acties" die volgden na de bevrijding. De lezer is gewaarschuwd voor de volgende 500 bladzijden, maar wegleggen gaat niet meer.'
Wim Bossema, in: De Volkskrant, 30 april 2016 

'Een indrukwekkend boek over een periode die in de Nederlandse geschiedenis lang taboe is gebleven: de periode waarin Nederlanders in Nederlands-Indië oorlogsmisdaden hebben gepleegd. Dit is eigenlijk de eerste roman die ik over die beladen onderwerp heb gelezen. Dat was een taaie taak. Ik wil hiermee helemaal niet zeggen dat het verhaal niet spannend was. Integendeel, er wordt veel in beschreven, maar je kunt als auteur ook te veel informatie verstrekken. Vooral in het vierde deel, "De tolk van Soerabaja", worden veel oorlogsmisdaden beschreven en dat gebeurt ook nog eens gruwelijk gedetailleerd.'
Cees van der Pol (docent), op: scholieren.com

Meer weten?

nrc.nl | interview met Alfred Birney over De tolk van Java
nos.nl | kort tv-interview met Alfred Birney in het NOS Journaal bij de uitreiking van de Libris Literatuurprijs

Geschreven door:

Marlies Schouwstra

Suggesties


TIP De tolk van Java - Birney, AlfredNiveau 3

TIP De tolk van Java

Auteur:Birney, Alfred
Jaar uitgave:2016
Uitgeverij:De Geus
Plaats:Breda
Aantal pagina's:541
Genre:autobiografisch proza, oorlogsroman, psychologische roman
Tags:familie, geweld, historische gebeurtenissen, jaren ‘40, Nederlands-Indië, oorlogservaringen, psychische aandoeningen, vader-zoonrelatie, WO 2, goed en kwaad
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Ook als e-book en op Daisy-rom.
In 2017 bekroond met de Libris Literatuurprijs en de Henriëtte Roland Holstprijs, en genomineerd voor de (Vlaamse) Fintro Literatuurprijs.

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 14 oktober 2017.

 

Opdrachten

Er zijn geen opdrachten gevonden voor dit niveau.
TIP De tolk van Java - Birney, AlfredNiveau 3

TIP De tolk van Java

Auteur:Birney, Alfred
Jaar uitgave:2016
Uitgeverij:De Geus
Plaats:Breda
Aantal pagina's:541
Genre:autobiografisch proza, oorlogsroman, psychologische roman
Tags:familie, geweld, historische gebeurtenissen, jaren ‘40, Nederlands-Indië, oorlogservaringen, psychische aandoeningen, vader-zoonrelatie, WO 2, goed en kwaad
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Ook als e-book en op Daisy-rom.
In 2017 bekroond met de Libris Literatuurprijs en de Henriëtte Roland Holstprijs, en genomineerd voor de (Vlaamse) Fintro Literatuurprijs.

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 14 oktober 2017.

 

Opdrachten

Er zijn geen opdrachten gevonden voor dit niveau.
TIP De tolk van Java - Birney, AlfredNiveau 3

TIP De tolk van Java

Auteur:Birney, Alfred
Jaar uitgave:2016
Uitgeverij:De Geus
Plaats:Breda
Aantal pagina's:541
Genre:autobiografisch proza, oorlogsroman, psychologische roman
Tags:familie, geweld, historische gebeurtenissen, jaren ‘40, Nederlands-Indië, oorlogservaringen, psychische aandoeningen, vader-zoonrelatie, WO 2, goed en kwaad
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Ook als e-book en op Daisy-rom.
In 2017 bekroond met de Libris Literatuurprijs en de Henriëtte Roland Holstprijs, en genomineerd voor de (Vlaamse) Fintro Literatuurprijs.

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 14 oktober 2017.

 

Opdrachten

Er zijn geen opdrachten gevonden voor dit niveau.
TIP De tolk van Java - Birney, AlfredNiveau 3

TIP De tolk van Java

Auteur:Birney, Alfred
Jaar uitgave:2016
Uitgeverij:De Geus
Plaats:Breda
Aantal pagina's:541
Genre:autobiografisch proza, oorlogsroman, psychologische roman
Tags:familie, geweld, historische gebeurtenissen, jaren ‘40, Nederlands-Indië, oorlogservaringen, psychische aandoeningen, vader-zoonrelatie, WO 2, goed en kwaad
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Ook als e-book en op Daisy-rom.
In 2017 bekroond met de Libris Literatuurprijs en de Henriëtte Roland Holstprijs, en genomineerd voor de (Vlaamse) Fintro Literatuurprijs.

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 14 oktober 2017.

 

Opdrachten

Er zijn geen opdrachten gevonden voor dit niveau.
TIP De tolk van Java - Birney, AlfredNiveau 3

TIP De tolk van Java

Auteur:Birney, Alfred
Jaar uitgave:2016
Uitgeverij:De Geus
Plaats:Breda
Aantal pagina's:541
Genre:autobiografisch proza, oorlogsroman, psychologische roman
Tags:familie, geweld, historische gebeurtenissen, jaren ‘40, Nederlands-Indië, oorlogservaringen, psychische aandoeningen, vader-zoonrelatie, WO 2, goed en kwaad
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Ook als e-book en op Daisy-rom.
In 2017 bekroond met de Libris Literatuurprijs en de Henriëtte Roland Holstprijs, en genomineerd voor de (Vlaamse) Fintro Literatuurprijs.

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 14 oktober 2017.

 

Opdrachten

Er zijn geen opdrachten gevonden voor dit niveau.
TIP De tolk van Java - Birney, AlfredNiveau 3

TIP De tolk van Java

Auteur:Birney, Alfred
Jaar uitgave:2016
Uitgeverij:De Geus
Plaats:Breda
Aantal pagina's:541
Genre:autobiografisch proza, oorlogsroman, psychologische roman
Tags:familie, geweld, historische gebeurtenissen, jaren ‘40, Nederlands-Indië, oorlogservaringen, psychische aandoeningen, vader-zoonrelatie, WO 2, goed en kwaad
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Ook als e-book en op Daisy-rom.
In 2017 bekroond met de Libris Literatuurprijs en de Henriëtte Roland Holstprijs, en genomineerd voor de (Vlaamse) Fintro Literatuurprijs.

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 14 oktober 2017.

 

Opdrachten

Er zijn geen opdrachten gevonden voor dit niveau.
TIP De tolk van Java - Birney, AlfredNiveau 3

TIP De tolk van Java

Auteur:Birney, Alfred
Jaar uitgave:2016
Uitgeverij:De Geus
Plaats:Breda
Aantal pagina's:541
Genre:autobiografisch proza, oorlogsroman, psychologische roman
Tags:familie, geweld, historische gebeurtenissen, jaren ‘40, Nederlands-Indië, oorlogservaringen, psychische aandoeningen, vader-zoonrelatie, WO 2, goed en kwaad
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Ook als e-book en op Daisy-rom.
In 2017 bekroond met de Libris Literatuurprijs en de Henriëtte Roland Holstprijs, en genomineerd voor de (Vlaamse) Fintro Literatuurprijs.

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 14 oktober 2017.